![]() |
| Texel, het Mekka van de Nederlandse ultralopers | Geplaatst op: 2006-12-25 14:00 |
Zestig van Texel nu al uitverkocht Lees ook internationale erkenning voor zestig van Texel Door Dik Jagersma ![]() Zestig van Texel is een echte ultra-klassieker Loopevenementen op de Waddeneilanden groeien in populariteit. De Adventure Run, die ruim een week geleden op nieuwkomer Ameland werd gehouden, was volgeboekt. En ook De Zestig van oudgediende Texel, die met Pasen op het programma staat, moet bijna het bordje “vol” gaan uithangen. Voor een loop die zich op ultralopers richt is dat heel opmerkelijk. Jan Knippenberg De schoonheid van de Waddeneilanden is al vaak bezongen, en de keuze van Schiermonnikoog als mooiste plek van Nederland was zeker geen donderslag bij heldere hemel. Vanzelfsprekend is toerisme dan ook de belangrijkste bron van inkomsten voor deze eilanden. Daarom is het opmerkelijk dat de Waddeneilanden dit jaar te maken hadden met een daling van het aantal bezoekers, terwijl ons eigen land bij vakantiegangers juist weer populairder was dan het buitenland. Maar er zijn ook gunstige ontwikkelingen. Bij het lopersvolk raken de Waddeneilanden namelijk steeds meer in trek. De Berenloop op Terschelling spant hierbij de kroon: de 3300 beschikbare startbewijzen waren dit jaar al binnen enkele dagen weg. Op Texel gaat het er wat minder massaal aan toe, maar De Zestig onderscheidt zich dan ook in meerdere opzichten van de lopen op de andere eilanden. De afstand springt daarbij het meest in het oog. Die is heel wat langer dan de gebruikelijke hele of halve marathon. We hebben te hier te maken met een tweejaarlijkse ultraloop, die in 1991 voor het eerst werd gehouden. Bij het ontstaan van die eerste Zestig van Texel heeft de op het eiland wonende geschiedenisleraar Jan Knippenberg een grote rol gespeeld. Hij wordt wel als een soort goeroe van het Nederlandse ultralopen beschouwd, en heeft zijn passie voor het lopen van ultralange afstanden via stukjes in het blad Runners breed onder de aandacht gebracht. Zijn bijzondere status kreeg hij vooral na het verschijnen van zijn boek “De mens als duurloper”. Dat al jaren niet meer verkrijgbare boek kreeg na het veel te vroege overlijden van Jan (23 november 1995) vanzelf de faam van “ultrabijbel”, en is nu een echt collectors item geworden. Aan de eerste editie van de Zestig van Texel in 1991 waren trouwens ook een estafette van 4 keer 15 kilometer, en enkele kortere afstanden verbonden. Maar onder de “echte” ultralopers gingen na afloop meteen al stemmen op om er een langere afstand bij te doen. Een rondje van 60 km was voor hen niet uitdagend genoeg. Zo ontstond in 1993 naast de 60 km (één ronde om het eiland) ook de 120 km (een dubbel rondje, één tegen de klok in, en één met de klok mee). Die 120 km is vanaf het begin een soort elitenummer geweest, want er werd een scherpe tijdslimiet voor gehanteerd. Om in de uitslag te worden opgenomen moest men binnen de 12 uur blijven, terwijl voor de 60 km een limiet van 6,5 uur gold (nu 7 uur). Er zijn in latere jaren wel wat kleinere aanpassingen geweest, maar het elitaire karakter van de 120 km is gebleven. Gedrevenheid In de loop der jaren heeft de Zestig van Texel zich ontpopt als de meest populaire ultraloop van ons land. Voor een deel zal dat een gevolg zijn van het feit dat op Texel de meeste voetstappen van Jan Knippenberg liggen. Jan is begraven op het kerkhof op de Hoge Berg, en voor veel ultralopers is de tweejaarlijkse reis naar Texel zelfs een soort van pelgrimage geworden, waarbij een bezoek aan het graf van De Knip een vast onderdeel vormt. Maar natuurlijk hebben ook de goede organisatie en het prachtige parcours geleid tot deze voor het ultralopen ongekende populariteit. Nederlandse ultralopers lopen over het algemeen liever in de fraaie natuur dan in de stad, en kiezen eerder voor een uitdagend zwaar dan voor een snel parcours. Op Texel komen ze wat dat betreft volledig aan hun trekken. Wie iets meer wil begrijpen van de drijfveren van sommige ultralopers, om juist op Texel een topprestatie te leveren, zou vooral het verhaal “De gereformeerde rekenaar” van Dirk Westerduin eens moeten lezen, verschenen in het derde nummer van het blad “42” (april 2006). Westerduin was er in 1997 niet alleen op gebrand om de 120 van Texel te winnen, maar wilde ook nog het parcoursrecord van de door hem zeer gerespecteerde Ron Teunisse verbreken. Voor dat doel moest alles wijken, en het leidde soms tot forse aanvaringen met zijn trainer Peter Stein. In de voorbereiding werd geen detail over het hoofd gezien, en zelfs het onderdeel sanitaire stop maakte deel van het strijdplan uit. Door de lange duur van de wedstrijden moet daar namelijk ook goed rekening mee worden gehouden. De bijzondere techniek waarmee Cor Vriend al lopende zijn boodschappen kon doen is trouwens door bijna niemand overgenomen, ook al zijn de instructieve beelden nog zo vaak vertoond in programmas als Kopspijkers. De beslissende demarrage waarmee Westerduin bij zijn laatste belager, de “veel te aardige” Wim Epskamp, weet weg te lopen, vindt dan ook plaats op het moment dat Epskamp stil houdt voor een plaspauze. De maniakale manier waarop Westerduin zich helemaal op deze 120 van Texel gericht had, maakt duidelijk dat hij het ultralopen volledig als topsport benaderde. Hij stond er mee op en ging er mee naar bed. Zulke gedrevenheid kom je in ons land vrijwel niet meer tegen (Westerduin heeft het zelf ook niet lang volgehouden), en dat verklaart voor een groot deel ook waarom de prestaties van de huidige generatie ultralopers nog steeds achter blijven bij die van mensen als Ron Teunisse en Bruno Joppen. Parcoursrecord Op de één of andere manier gaat er een bijzondere aantrekkingskracht van de Zestig van Texel uit. Voor veel marathonlopers is het de eerste, en soms ook enige kennismaking met het fenomeen ultraloop. Zestig kilometer over een prachtig maar zeer zwaar parcours betekent voor hen immers een flinke stap voorbij de marathon. Bij de meer ervaren ultralopers wordt een podiumplaats bij de Zestig als een buitengewoon goede prestatie gezien, en de toppers willen hun naam erg graag op de lijst van winnaars laten opnemen. Het parcoursrecord van Texel staat in hoog aanzien, niet alleen voor de 120 km, maar ook voor de 60 km. Bij de vorige editie in 2005 kwam Marc Papanikitas als winnaar van de 60 km nogal ontgoocheld over de finish, toen hij zag dat hij 2 minuten boven het parcoursrecord van Gerrit van Rotterdam was gebleven. De avond ervoor had hij zich bij een lezing van Ron Teunisse laten overtuigen van het feit dat je op zon zwaar en afwisselend parcours eigenlijk niets aan een horloge hebt. Achteraf baalde hij daarvan als een stekker, want hij is eerzuchtig genoeg om deze extra trofee ook binnen te willen halen. Het verlangen om mee te mogen doen aan de 120 km heeft atleten al regelmatig gestimuleerd om het beste uit zichzelf te halen. Want voor de 120 km moet een loper (zowel man als vrouw) aan een pittig selectiecriterium voldoen. Men moet redelijk recent een 100 km in minder dan 9,5 uur hebben gelopen. Ondanks lopersprotesten blijft de organisatie vasthouden aan die strenge selectiecriteria, en dat werpt soms onverwachte vruchten af. Bij het NK 100 km tijdens de RUN van Winschoten kwam Ida Verduin-Boone dit jaar dicht in de buurt van het nationaal record, en verbeterde ze haar PR met maar liefst anderhalf uur. Ze wilde per se meedoen aan de komende 120 km van Texel, en had daarom keihard getraind om aan de toelatingseisen te voldoen. Onlangs is de organisatie de lopers met een langzamere tijd op de 100 km wel enigszins tegemoet gekomen. Met een resultaat van 120 km in een wedstrijd over12 uur, of 200 km in een wedstrijd over 24 uur kan men ook toegelaten worden. De tijdslimiet bedraagt nu 13 uur. Maar het deelnemersaantal blijft beperkt tot ongeveer 30. Dat heeft alles te maken met het feit dat er s ochtends in alle vroegte in het donker wordt gestart, en elke loper een fietser als begeleider mee krijgt. Begin november werd de inschrijving voor de 120 km van 2007 al gesloten. Vol is vol Ook voor de 60 km solo is men vrijwel toe aan het maximum van 300 deelnemers. Wie nog mee wil doen moet er echt als de kippen bij zijn, want het adagium “vol is vol” klinkt ook op Texel. Een levendige ruilhandel in startbewijzen, zoals bij de Berenloop, is niet te verwachten, want de organisatie werkt niet met wachtlijsten en vult de plaatsen van afhakers niet op. Het is ook niet toegestaan om een startplaats over te doen aan iemand anders. Wel heeft de organisatie een slim “verzekeringssysteem” bedacht om tegemoet te komen aan de risicos van blessures, ziekte of familieomstandigheden. Door een paar euro meer te betalen, kan men zich tegen afmelding verzekeren, en krijgt men het inschrijfgeld terug als men onverhoopt niet mee kan doen. Ongeveer de helft van alle inschrijvers heeft gebruik gemaakt van deze regeling. Sinds de eerste editie kent de Zestig van Texel ook een estafetteloop. Die vormt nu een onmisbaar onderdeel van het evenement, en zorgt mede voor de noodzakelijke binding van de eilandbewoners met deze ultraloop. Alleen daardoor is men iedere editie in staat om voldoende vrijwilligers op de been te brengen. Bij de estafette van 4 keer 15 km is plaats voor 70 teams (al volgeboekt), en aan de twee kortere afstanden voor sololopers (28 km en 32 km) kunnen respectievelijk 40 en 20 lopers meedoen (nog enkele plaatsen beschikbaar). Film De Zestig van Texel heeft zich ontwikkeld tot een geliefd en populair loopevenement, dat een belangrijke rol voor het ultralopen in Nederland vervult. Het ziet er naar uit dat dit nog vele jaren zo zal blijven. Er is een degelijke organisatie gegroeid, en de noodzakelijke communicatie en PR is bij iemand als Martien Baars in goede handen. De gebruikelijke pasta party op de avond voorafgaande aan de loop vormt altijd een gezellige ontmoeting tussen vele bekenden uit het ultrawereldje, en gaat daarna over in een informatief gedeelte. Zondagavond 8 april 2007 vindt deze bijeenkomst plaats in de nieuwe Stayokay op Texel. Het ligt in de bedoeling om daarbij een eerste versie van een film over Jan Knippenberg te vertonen. Voor hen die zich geïnspireerd voelen door deze bijzondere loper, en zelf niet aan de start van de Zestig zullen verschijnen, misschien een goede reden om met Pasen toch een reisje naar Texel te maken. Redactie hardloopnieuws De film over het leven van de befaamde ultraloper Jan Knippenberg is een freelance project van de filmmaker Dirk Jan Roeleven. Roeleven maakt documentaires voor de NPS. Zo verscheen er onlangs van zijn hand een documentaire over Wim Sonneveldt op de televisie. Roeleven wordt bijgestaan door cameraman en ook actief hardloper Arjan Kroon. De film bestaat uit een mix van oud en nieuw materiaal. Zo is de beroemde tocht van Knippenberg naar Stockholm verfilmd met een oude super 8 camera,onderdeel van de film. Ook is er veel nieuw materiaal met interviews van mensen die Jan Knippenberg goed hebben gekend waaronder een opname van zijn loopvriend Ron Teunisse in actie tijdens de 120 van Texel in 2005. AVRO presentator Karel van de Graaf besteedde al eerder in zijn praatprogramma in 1993 ruim aandacht aan het bijzondere hardloopleven van de veel te vroeg overleden Jan Knippenberg © hardloopnieuws.nl |
|
Copyright © Maart 2000 Running&Sound. Alle rechten voorbehouden |
|